"A FAVELO NÂO ESQUECE."
Rio de Janeiro'nun en büyük ve en sert mahallelerinden biri olan Rocinha Favela'da büyüyen gençlerin ortak kaderi yoksulluk, yozlaşma ve hayatta kalma mücadelesiydi. Devletin yıllarca ulaşamadığı dar sokaklarda insanlar kendi kurallarını koyuyor, çocuklar ise doğdukları andan itibaren hayatın acı yüzüyle tanışıyordu.
"Crias da Rocinha" ismi Portekizcede "Rocinha'nın çocukları" anlamına gelir. Bu isim, yalnızca aynı mahallede büyüyen insanları değil; aynı acıları, aynı sokakları ve aynı kültürü paylaşan bir aileyi temsil eder.
Kuruluş amaçları para kazanmak değil, önce birbirlerini korumaktı. Mahallede yaşayan yaşlılara yardım eden, çocukları dışarıdan gelen tehditlerden uzak tutan ve Rocinha'nın kendi düzenini koruyan küçük bir sokak grubu olarak doğdular. Zamanla sokak tecrübesi, sadakat ve disiplin onları Rio'nun tanınan mahalle ekiplerinden biri haline getirdi.
Ancak onlar için en önemli kural hiçbir zaman değişmedi:
"Kan bağı değil, sokakta verilen söz kardeş yapar."
CRIAS DA ROCINHA’NIN DOĞUŞU VE LOS SANTOS'A UZANAN YOLCULUKHer şey Rio de Janeiro’nun en büyük ve en kalabalık favelası olan Rocinha’nın dar, dolambaçlı merdivenlerinde başladı. Şehrin tepesine kurulmuş bu devasa getto, kendi iç kuralları ve sıkı mahalle bağlarıyla her zaman ayrı bir dünya olmuştu. Rocinha’nın o zorlu sokaklarında omuz omuza büyüyen, aynı tozlu sahalarda top koşturup aynı köşelerde sabahlayan bir grup genç, birbirlerine sadece komşu değil, birer kan bağı gibi bağlandı. Ancak bu kırılgan dünya, ülkenin üzerine kabus gibi çöken büyük bir krizle kökünden sarsılacaktı.
2014-2016: BÜYÜK BREZİLYA RESESYONU2014-2016 yılları arasında yaşanan resesyon, Modern Brezilya'nın en büyük ekonomik çöküşü olarak tarihe geçti. Süreç birden fazla faktörün bir araya gelmesiyle tam bir felakete dönüştü: Devletin en büyük petrol şirketi olan Petrobras’daki milyarlarca dolarlık devasa yolsuzluk skandalının patlak vermesi, ekonominin ana damarını kesti. Yolsuzlukların ardından gelen hükümet krizleri ve siyasi istikrarsızlık, ülkeye olan güveni tamamen sıfırladı. Brezilya'nın en büyük gelir kaynağı olan küresel emtia fiyatlarının çakılması, dış gelirlere ağır bir darbe vurdu. Devlet harcamalarının kontrolden çıkması ve bütçe yönetiminin çökmesiyle ülke tam anlamıyla bir uçuruma sürüklendi.
Ekonomik deprem, tüm ülkeyi ve özellikle kamu düzenini şu ağır sonuçlarla baş başa bıraktı: Ülke genelinde yaklaşık 13 milyon insan bir anda işsiz kaldı ve binlerce şirket kapısına kilit vurdu. Krizden en büyük darbeyi alan Rio de Janeiro eyaleti, tamamen iflas ettiğini açıkladı. Eyalet maaş ödeyemez hâle gelince, polislerin ve kamu çalışanlarının maaşları aylarca gecikti. Sokaklarda asayişi sağlayacak, devriye atacak polis kalmadı. Otorite boşluğu nedeniyle Rio sokaklarında suç oranları benzeri görülmemiş bir hızla yeniden yükseldi.
Krizin en acımasız yüzü, zaten zor şartlarda yaşayan favelalarda hissedildi: Maaş alamayan polisin geri çekilmesiyle, silahlı çeteler daha fazla alan kontrol etmeye ve kendi otoritelerini kurmaya başladı. Ekonomik olarak tamamen çöken halk faturalarını ödeyemediği için elektrik ve su kaçak kullanımı tavan yaptı. İnsanlar evlerinin kiralarını ödeyemez duruma geldi; gettonun çocukları için hayatta kalmak her geçen gün daha da imkansız bir savaşa dönüştü. Geleceksizlik ve açlık sınırı, birçok aileyi doğup büyüdükleri bu toprakları terk ederek göç etmeyi düşünmeye zorladı.
ROCINHA'DAN KAÇIŞ — ÖZGÜRLÜKLER ÜLKESİNE GÖÇRocinha’nın dağılmak üzere olduğunu gören ve hayatta kalmak adına radikal bir karar alan mahalleli 30 kişi, Rio’dan kaçıp daha iyi bir hayat umuduyla yola çıktı. Ancak yasal hiçbir yolları olmadığı için sınır hatlarında sıkışıp kaldılar. Kendilerini, sadece bu 30 Rocinha yerlisinin bir arada kaldığı, çamur ve çadırlar içindeki izole bir göçmen kampında buldular.
Aylar süren bu zorlu kamp hayatı, sefalet ve yabancı bir toprakta göçmen olarak dışlanmak, bu 30 kişinin arasındaki bağı daha da çelikleştirdi. Kendilerine, geldikleri yeri ve sokağın bağını asla unutmamak için "Crias da Rocinha" (Rocinha'nın Öz Evlatları) dediler. Bu sefaletten kurtulmanın tek yolunun organize olmak, tek bir yumruk gibi hareket etmek ve kendi güçlerini yaratmak olduğunu anladılar.
Farklı kaçak rotalar, sahte pasaportlar ve sınır şebekeleri üzerinden verdikleri uzun, tehlikeli mücadelenin sonunda, bu 30 kişilik kemik kadro nihayet kendisini San Andreas’ın fırsatlar ve suçla dolu şehri Los Santos’ta buldu. Güney Los Santos'un arka sokaklarındaki o getto kültürünü, duvar yazılarını ve sokak sıcaklığını gördüklerinde, nereye ait olduklarını çok iyi biliyorlardı.
LOS SANTOS’TA İLK TOKAT: EL REY SOKAK BASKINI VE GÜÇ GÖSTERİSİLos Santos'un beton ormanına ayak bastıklarında, kimse bu 30 kaçak göçmene kırmızı halı sermedi. Şehrin yerlisi olan yerel çeteler, bu yeni ve Portekizce konuşan "yabancıları" kolay lokma sandılar. Geldiklerinin henüz ikinci ayında, Güney Los Santos'un eski ve silahlı çetelerinden biri, Crias da Rocinha'nın kaldığı mahalleyi basarak haraç kesti ve ekibin gençlerinden ikisini ağır şekilde yaraladı. Los Santos çetelerine göre bu, göçmenlerin buradaki yerini hatırlatacak sıradan bir hoş geldin mesajıydı. Ancak unuttukları büyük bir şey vardı: Bu insanlar Los Santos'un şımarık sokaklarında değil, devlet ordusunun bile girmeye korktuğu Rocinha'nın cehenneminde büyümüştü.
Aynı gecenin şafağında, Crias da Rocinha ilk büyük hamlesini yaptı. Ne bir geri adım attılar ne de polisin arkasına saklandılar. 30 kişilik kemik kadro, ellerindeki kısıtlı cephaneye rağmen favela usulü bir gerilla taktiği planladı. Karşı çetenin lider kadrosunun toplandığı El Rey Caddesi'ndeki mekan, hiçbir Amerikan çetesinin tahmin edemeyeceği bir disiplin ve acımasızlıkla kuşatıldı. Rocinha'nın dar sokaklarından getirdikleri o köklü "mahalle baskını" kültürüyle hareket eden ekip, tek bir fire bile vermeden tüm mekanı ablukaya aldı ve o gece karşı çetenin Los Santos'taki tüm hakimiyetine tek bir saat içinde son verdi.
Bu olay, Los Santos yer altı dünyasında kulaktan kulağa yayılan bir efsaneye dönüştü. Crias da Rocinha, şehre sadece hayatta kalmaya gelmediğini; aksine, buradaki kuralları baştan yazacak kadar organize, gözü kara ve devasa bir güce sahip olduğunu herkese kanıtladı. Los Santos sokakları o gece ilk kez şu gerçeği öğrendi:
Rocinha'nın çocukları asla diz çökmez ve favela kendisine yapılanı asla unutmaz.
